CHÙA PHỐ ( BẮC HÒA QUỐC CÔNG TỰ) NIÊN ĐẠI THỜI NGUYỄN XẾP HẠNG DI TÍCH LỊCH SỬ VĂN HÓA QUỐC GIA - Phật Giáo Hưng Yên - PHẬT GIÁO VIỆT NAM
01:17 ICT Chủ nhật, 18/11/2018

CHÙA PHỐ ( BẮC HÒA QUỐC CÔNG TỰ) NIÊN ĐẠI THỜI NGUYỄN XẾP HẠNG DI TÍCH LỊCH SỬ VĂN HÓA QUỐC GIA

Thứ hai - 29/10/2018 21:16
CHÙA PHỐ ( BẮC HÒA QUỐC CÔNG TỰ) NIÊN ĐẠI THỜI NGUYỄN XẾP HẠNG DI TÍCH LỊCH SỬ VĂN HÓA QUỐC GIA

CHÙA PHỐ ( BẮC HÒA QUỐC CÔNG TỰ) NIÊN ĐẠI THỜI NGUYỄN XẾP HẠNG DI TÍCH LỊCH SỬ VĂN HÓA QUỐC GIA

(PGHY) - Đất Hiến Nam vẫn có tiếng là nền cổ tích, các nhà du lịch ngoại quốc thường qua lại vãn cảnh, mà chùa Quốc Công này hiện ở ngay chỗ đất thắng cảnh ấy,
 
Trụ Sở GHPG Việt Nam Tỉnh Hưng Yên
Số 43 đường Trưng Trắc phường Quang Trung thành phố Hưng Yên tỉnh Hưng Yên



 
          Chùa được xây dựng thời kỳ Phố Hiến phồn thịnh khoảng Thế kỷ XVI, Khu chính điện Chùa có kiến trúc kiểu chữ Tam, chùa là di tích của khu phố hiến cổ mang dấu ấn văn hóa Đông Tây, Hệ thống Tượng Phật và phù Điêu có giá trị nghệ thuật cao, Câu đối và đại tự mang đậm nét triết lý Tôn giáo,
Chùa Phố Hướng Trông Về Đất Phật,
Muôn Lời Cầu Nguyện Động Thiên Vân,
Đất Nhãn Vàn Tay Nâng Kinh Pháp,
Phật Bảo Độ Sinh Mọi Kiếp Trần,
Phạm Minh Tâm Tp.Hưng Yên kính lễ!
 


LỊCH SỬ BẮC HÒA QUỐC CÔNG TỰ
            Chùa này nguyên của một nhà từ thiện người phố Bắc Hòa khởi tạo gọi là “ QUAN ÂM CÁC ”, trung gian giao đồng dân Bắc Hòa phụng tự đổi tên chùa gọi là “ MINH HƯƠNG TỰ ”. Lúc bấy giờ chùa ờ địa phận phố Bắc Hòa, sau nhà nước định lại địa giới các phố, thành ra nay chùa tọa lạc thuộc về phố Hữu Môn mà quyền chủ trương vẫn do dân Bắc Hòa trông nom phụng tự .

      Tuy không thấy có bia nói chùa làm từ năm nào, nhưng hiện có tấm bia nói năm Tự Đức thứ 10 ( 1857 ), có tu sửa lại và các huynh thứ phố Bắc Hòa nói năm Thành Thái thứ 16 (1903), người làng là bà Dương Thị Khang cũng có sửa chữa lần nữa, đủ rõ là chùa đã có từ lâu lắm rồi .
Trước chùa trông ra hướng Nam, ngoảnh lưng ra hướng Bắc, tức là phố Diện vừa không có vẻ tráng quan lại vừa khu vũ chật hẹp. Mỗi năm một lần, nhà nước làm lễ cầu nguyện cho các chiến sĩ tử trận, hoặc khi có lễ truy điệu trọng thể, các quân dân đến dự lễ đều không có đủ chỗ,

     Năm Bảo Đại nguyên niên (1926) quan Tổng đốc bản Tỉnh là Nguyễn Năng Quốc tướng công vì lòng từ mẫn, muốn cho Thành Phố Hưng Yên có 1 ngôi chùa sảng khải để duy trì Phật giáo, Ngài chủ mẫn, muốn cho Thành Phố Hưng Yên có 1 ngôi chùa sảng khải để duy trì Phật giáo,  Ngài chủ trương cho hội Hợp Tế là 1 hội từ thiện cùng với các huynh thứ phố Bắc Hòa khuyến quyên tiền sửa chữa lại xoay chùa trông ra phố Diện, làm thêm tòa Phật điện ở trong và làm Tam quan với gác chuông ở bên ngoài nữa.

     Cho được ghi nhớ công đức quan Tổng đốc và tỏ lòng thân ái với hội dân đã đổi tên chùa gọi là ‘Bắc Hòa Quốc Công Tự ’,  và để hội Hợp Tế hiệp sức với dân cùng chủ trương trông nom phụng sự chùa này cho được thêm vẻ sầm uất. Vậy trong việc trùng tu này, hôị Hợp Tế có cúng riêng 500$00, Đến năm Bảo Đại tứ niên (1929), quan Tổng đốc tuy đã chuyển sang trọng trấn Tỉnh Thái Bình, nhung Ngài vẫn lưu tâm đến việc sửa sang lại chùa cho được thập phần hoàn hảo, ngài ủy quyền cho tôi thay mặt Hội Hiệp với dân khuyến quyên tiền tu tạo thêm những chỗ hãy còn khuyết điểm, Tôi gửi sổ đi các nơi nhờ khuyến quyên thập phương được hơn 600$00 , đưa về dân và hội nhận cho , phỏng tức đến tháng 8 năm Bảo Đại bát niên (1933) được thành 800$00 . Hội và dân cử 1 hội đồng đốc công là những ông sau này phần nhiều đều là những ông đã trông nom việc trùng tu lần trước,
Hội Hợp Tế
Trần Văn Tổn, Vũ Huy Xứng, Tô Đình Tuyên, Cao Như Đĩnh, Nguyễn Phẩm Bình, Đặng Đình Ba, Nguyễn Như Quỳnh, Phạm Trúc Bính, Dân Bắc Hòa Tiết Kim Bảng , Hoàng Đức Vinh, Lý Khai Đức, Lý Văn Bản, Trần Đình Tuyên, Lâm Quang Huy Hoàng Mộng Lương, Từ Quang Thỉnh, Ôn Văn Khâm, 

 Kiến trúc đều theo lối mới, kiểu mẫu đều theo ý sáng kiến của hai ông hàn Vũ Huy Xứng và Trần Đình Tuyên, Ông Bang trưởng Hoàng Đức Vinh thời trông nom bổ khuyết thêm, Công việc phải tu bổ nhiều mà số tiền thời mới có ít , được bà Nguyễn Phúc Long, bà Vũ Như Hòe tức Tài Vịnh, mỗi bà cúng 200$, bà Hoàng Thị Huệ túc Hương Lộng cúng 20$ với 52 cây nhãn ở thôn Cái Phương , xã Yên Vũ, giá 180$ để mua hậu. Ông Vinh Thái cúng 100$ mua hậu cho các ông Lý Khắc Cù, Trần Chính, bà Lê Thị Hảo, ông Lý Thiệu Cơ và bà Phùng Thị Như, Các bà Hàn Xứng , Phúc Long , Hàn Tuyên , Tài Vịnh , đều gia tâm giúp việc khuyến quyên các nhà từ thiện trong tỉnh , phố , ông hàn Trần Đình Tuyên đi Ninh Bình quyên các người làng và các nhà quen biết ,

       Sư cụ Hoàng Khắc Thanh trụ trì chùa này đã ngoài 20 năm nay cũng rất có công sốt sắng trông nom giúp đỡ, bởi chùa nguyên là Quan Âm Các vừa thấp hẹp lại lâu ngày phần nhiều đã hư hỏng. Giữa chùa còn có 1 cái sân, khách thập phương đến hành hương nắng mưa đều không tiện, không thể chỉ tu bổ qua loa để bảo tồn lấy cố tích, bắt đắc dĩ phải nhân cũ làm ra mới đã là việc khó lại gặp phải lúc đồng tiền eo hẹp phàm chi tiêu cứ phải lượng nhập dĩ vi xuất, cho nên rất khó mà làm theo ý muốn được,

      Thường tình nghĩ rằng: Làm chùa, tô tượng, đúc chuông đều là những công quả để cầu phúc, phần riêng chúng tôi phần vì vì thấy Phật giáo nhuần thấm ở xã hội ta đã hơn 1 nghìn năm nay, chuyên dạy người đời biết theo đường chính bỏ đường tà, lấy từ bi bác ái làm gốc trong đạo xử thế. Nay, dẫu đương buổi phong hội mở mang cần phải cạnh tranh để mưu sinh tồn, nhưng thiết tưởng không nên nhất nhất đều đua thoe thời thế  chỉ ham chuộng vật chất mà nhãng bỏ tinh thần được. Vả lại trong kinh Phật có dạy rằng ‘ Nhất thiết chúng sinh giai hữu Phật tính’, thời bổn phận ta lại càng nên nhớ câu Tự giác – Giác tha, rủ nhau dương buồm tế độ trầm luân, dựng phướn chiêu hồn liêm sỉ mới phải. Bởi vậy chúng tôi đem tâm sửa sang lại ngôi chùa này cho có vẻ tôn nghiêm, chủ ý mong để duy trì lấy nền phong hóa tốt đẹp.

     Than ôi ! Sinh lão bệnh tử ai mà thoát khỏi luân hồi, nhưng nếu trong khoảng ba vạn sáu nghìn này khéo tự biết tự tu, tự tính, năng làm thiện quả thiện nhân, thời cũng có thể cầu giải thoát được ở nơi sông mê bể khổ, Đất Hiến Nam vẫn có tiếng là nền cổ tích, các nhà du lịch ngoại quốc thường qua lại vãn cảnh, mà chùa Quốc Công này hiện ở ngay chỗ đất thắng cảnh ấy, nếu không có tự tính gì nói rõ căn nguyên và ghi nhớ các vị từ thiện xuất tài lực trong việc công quả này. không khỏi có sự khuyết điểm. Vậy tôi lược kể qua lịch sử và mục đích việc trùng tu chùa này là thế, để làm tài liệu cho các nhà khảo cổ về sau Hưng Yên, ngày 15-8-1934
( tức ngày 6-7 hoàng hiệu Bảo Đại năm thứ 9)
Tùng Lâm Nguyễn Đăng Thịnh kính soạn.

 


BẢO ĐẠI BÁT NIÊN TRÙNG TU BI KÝ
     Hưng Yên là 1 tỉnh trấn cổ xứ Bắc Kỳ có nhiều cổ tích, chùa Quốc Công này cũng là 1 nơi cổ tích như vậy, Năm Bảo Đại nguyên niên (1926), quan Tổng đốc Nguyễn Năng Quốc cai trị nơi đây, đứng chủ trương hội Hợp Tế và dân Bắc Hòa trùng tu lại. Xem như tấm bia cũ thời năm Tự Đức thứ 10 (1857), chùa này đã có chữa 1 lần và cứ lời các huynh thứ Bắc Hòa, thời năm Thành Thái thứ 16 (1903), người làng là bà Dương Thị Khang cũng đã sửa chữa lần nữa,

      Cách đây 10 năm, trùng du tỉnh Hưng Yên thấy chùa lại sửa chữa tô lại tượng hai bên thập điện, làm thêm tòa Thiên Hương ở giữa và 2 lớp phủ thờ Mẫu, kiến trúc lối mới có vẻ trang hoàng, kiên cố hơn trước, hỏi ra mới biết hội Hợp Tế và dân Bắc Hòa những ông kể tên dưới đây mới trông nom tu tạo thêm cho được trọn vẹn những công đức trước,
Hội Hợp Tế
    Trần Văn Tổn, Vũ Huy Xứng, Tô Đình Tuyên, Cao Như Đĩnh, Nguyễn Phẩm Bình, Đặng Đình Ba, Nguyễn Như Quỳnh, Phạm Trúc Bính, Dân Bắc Hòa, Tiết Kim Bảng, Hoàng Đức Vinh, Lý Khai Đức, Lý Văn Bản, Trần Đình Tuyên, Lâm Quang Huy, Hoàng Mộng Lương, Từ Quang Thỉnh, Ôn Văn Khâm,

      Than ôi ! Thế giới bây giờ trong vật chất đua cạnh tranh ba chữ Tham – sân – si, làm cho loài người khổ não, muốn cứu cái vạ to ấy chỉ còn học thuyết đức Phật may mới có công hiệu chăng. Hiện nay, các nước Âu Mỹ cũng có nhiều người thông thái hâm mộ học thuyết Phật mà Quy y, thế mà 1 nơi cổ tích như chùa Quốc Công này nếu không gặp các bậc từ thiện xuất công xuất của tô điểm sửa sang để duy trì lấy Phật giáo là 1 giáo thuyết đã thấm dầm hơn 1 nghìn năm nay ở xã hội thì chẳng phải đáng tiếc lắm sao,

       Cuối năm Bảo Đại thứ 8 (1934), chùa chưa sửa chữa xong, bạn tôi là ông Nguyễn Đăng Thịnh hội trưởng hội Hợp Tế bảo tôi soạn bài bi ký để khắc ghi phương danh các vị từ thiện để cúng làm kỉ niệm về sau. Tôi nhân kể qua lịch sử của chùa cùng kiến giải của tôi để người sau biết rằng trong việc chữa chùa cũng có ngụ ý sâu xa chứ không phải chỉ khu cầu phúc riêng đâu Hưng Yên, Cử nhân khoa Bính Ngọ tri phủ Ân Thi Trịnh Xuân Nham kính Tự,

       Phương danh các vị từ thiện đề cúng 20$ các quan Thượng thư Phạm Văn Thu  Tuần phủ Vũ Tuân, Bố chánh Lê Đình Trân Tri phủ Nguyễn Bách 15$ các quan Bố chánh : Hoàng Hữu Đôn, Phan Kế Toại, Tri Phủ: Nguyễn Trấn Mô, Nguyễn Trọng Khôi  10$ các quan Bố Chánh: Hoàng Gia Đức, Tri phủ: Nguyễn Ngọc Đĩnh Tri phủ: Nguyễn Thiện Khoái; Tri huyện: Đỗ Đức Hương, Bùi Hữu Kỷ, Vũ Văn Sang, Phạm Duy Tiếp  Phạm Bá Đĩnh, Trương Trọng Hiến, các ông Đinh Lan Vĩnh Thái, Tứ Hải, các bà Hàn Bảng, Điều Sểng 5$ các quan Tri phủ: Nguyễn Trọng Tấn, Bùi Văn Thiệp, Đỗ Đình Thiện; Tri huyện: Phạm Văn Lệ, Phạm Duy Tiến, Nguyễn Văn Trác, Đỗ Văn Đáp; các ông: Trần Văn Tốn, Dương Bá Hội, Nguyễn Văn Lan, Nguyễn Đình Vi, Hàn Hoa, Phúc Hưng, Phúc Nguyên, Lý Thiệu Tuyến; các bà: Chánh án Đốc Khải, Cả Cù, Hàn Xứng, Phán Thịnh, Nghi Định Châu Ích, Đồng Phát, Tam Tích, Nghĩa Ký, Đội Đỉnh, Phúc Hưng Long, Thông Thuyết, Hải Đốt, Nguyễn Thị Giáp 3$ các ông: Bảo Sinh Đường, Anh Phát, Trần Nguyên Ký,  Lâm Quang Huy, Tường Ký, Thụy Lan, Đào Thiện, Bà Đức, Trần Văn Tốn, Vũ Tế.

 
 Một số Hình Ảnh Về Chùa Bắc Hòa Quốc Công Tự


























Nam Mô Bản Sư Thích Ca Mâu Ni Phật
 

Thích Thông Đạt - BTT (PGHY)

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết
Từ khóa: n/a

Những tin cũ hơn

 
TT. Thích Thanh Hiện

PHÁP ÂM MỚI NHẤT

PHẬT PHÁP VI DIỆU


Trang chủ  |  Giới thiệu  |  Tin tức sự kiện |  Thông báo  |  Các ban ngành  |  Chùa Hưng Yên  |  Tìm hiểu Phật giáo  |  Pháp âm  |  Đời sống - văn hóa  |  Từ thiện  |  Liên hệ |  Gửi bài viết
______________________________________________________________________________________________________________________________________________
Cơ quan ngôn luận của GHPGVN tỉnh Hưng Yên
Địa chỉ: Chùa Phố - 43 Trưng Trắc - TP.Hưng Yên, Điện thoại: 032.1386.2887
Quý vị vui lòng ghi rõ nguồn Phatgiaohungyen.Vn khi phát hành lại nội dung từ trang web này